مقاله

تاریخ طراحی داخلی در ایران مدرن

تاریخ طراحی داخلی در ایران مدرن
منابع پژوهش: 
نویسنده: 
پاملا کریمی

مترجم: رویا منجم

در پایان سده ی نوزدهم، گروهی از روشنفکران اصطلاح طلب ایرانی دست به انتقاد از کارآیی فرمانروایی سلسله ی قاجار (۱۱۷۴ ـ ۱۳۰۴) زدند. پس از کشتن ناصرالدین شاه در ۱۲۷۵، به دلیل گسترش مدارس مدرن و رشد مطبوعات با مضامینی از یافته های جغرافیایی و ناسازگاری های سیاسی گرفته تا پیشرفت های علمی و رمان های ماجراجویانه، ایران دوران ناگزیر تازه ای را به خود دید.

این راه های آموزشی پنجره هایی را به سوی دنیایی فراسوی ایران به روی ایرانیان گشود. انقلاب مشروطه ۱285 مجلس را به نوشتن پیش نویس قوانینی کشانید که کنترل تمرکزیافته تری را پیاده کند، اما آشوب جنگ جهانی اول ترمزی به اصلاحات زد و اصلاحات زیرساختاری که منظر شهرها و محله های آنرا تغییر دهد تا زمان بنیان گذاری سلسله ی تازه ی پهلوی به دست رضا شاه پیش برده نشد.

ادامه مطلب در فایل زیر...

 

پانوشت: 

گفتگو با محمد علي مرادي در باره نظريه پردازي درايران

گفتگو با محمد علي مرادي در باره نظريه پردازي درايران
منابع پژوهش: 
گفتگو از: 
سارا رحمتي

تئوری معماری با خود معماری متفاوت است بدین شکل که معماری خودش یک امر پرکتیکال است وابعادعملی بسیار دارد . درواقع معماری نوعی طراحی است و از ایده تا  طراحی وتا اجرا روندی است که می توان برروی آن تامل کرد اما اکنون باید دید بین طراحی و تئوری چه نسبتی وجود دارد . در پرسش به این سوال که تئوری معماری چیست می توان گفت تئوری معماری تلاشی است در راستای هر چه خردمند تر کردن امر  ساختن .

بخش نخست مصاحبه  

منابع: 

هنر ومعماري ٤٢

معماری حواس در باغ ايرانى

معماری حواس در باغ ايرانى
منابع پژوهش: 
نویسنده: 
ازاده شاهچراغى

دکتر آزاده شاهچراغی
معمار، طراح، پژوهشگر .
استادیار گروه معماری، دانشگاه آزاد اسلامی‌واحد علوم و تحقیقات تهران
نویسنده کتاب‌های " پارادایم های پردیس"  و  "محاط در محیط"

زبان باغ سازى ايرانى

زبان باغ سازى ايرانى
منابع پژوهش: 
نویسنده: 
فرامرز پارسى

مفهوم باغ ایرانی همچون معماری ایرانی و یا شهرسازی ایرانی سال‌ها است در هاله ای از تکرار مفاهیمی قرار گرفته که اولین پژوهندگان این حوزه بیان کرده اند و نیازمند نگرشی دیگر برای پاسخگویی به سوالات فراوانی است.
تاکنون مهم‌ترین محورهای برخورد با مفهوم باغ ایرانی به شرح زیر بوده است.
1-    نگرش های عرفانی و معنوی – تشبیه باغ ها به بهشت که انگیزه سازندگان این باغ ها را ساختن بهشتی بر روی زمین معرفی می کنند و به دنبال راز و رمز در این فضاها می گردند. در این نگرش با تکیه بر آیات قرآنی، اشعار شعراء و مینیاتورها به تبیین چگونگی شکل گیری باغ می‌پردازند.

دانلود فایل: 

طرح جامع مسكن ،روش شناسى ورويكردهاى كلى

طرح جامع مسكن ،روش شناسى ورويكردهاى كلى
منابع پژوهش: 
نویسنده: 
فردين يزدانى

طرح جامع مسکن، روش شناسی  و رویکردهای کلی
مقدمه:
بخش مسکن را می‌توان یکی از بخش‌های اقتصادی دانست که بیش‌ترین ارتباط را با سایر بخش‌های اقتصادی دارد. از این‌رو، سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی در آن نیازمند نگاهی چند وجهی و از ابعاد گوناگون است. چهار دهه برنامه‌ریزی مسکن در ایران به دلیل در نظر نگرفتن نگرشی جامع و داشتن کاستی‌های مخنلف نتوانست بخش مسکن کشور را به جایگاهی مناسب در شأن خود ارتقاء دهد. این کاستی‌ها را می‌توان به شرح زیر برشمرد :
ـ نبود پیوند هم افزا بین نظام کلان اقتصادی و بخش مسکن.

لغزشگاه هاي مورخان در مواجهه با معماري

لغزشگاه هاي مورخان در مواجهه با معماري
منابع پژوهش: 
نویسنده: 
معمارنت

در تاریخ ششم اسفند 1393، آقای دکتر مهرداد قیومی، سخن‌رانی‌ای را با عنوان «لغزشگاه‌های مورخان در مواجهه با معماری» در ‌پژوهشکده تاریخ اسلام ایراد کرد. ابتدای سخن‌رانی، به طرح مسأله و انگیزه‌های خود برای انتخاب پژوهشکده تاریخ اسلام پرداخت. او معتقد است که همواره ارتباطی قدرت‌مند و دو جانبه میان تاریخ و معماری وجود داشته و دارد.

سخن‌ران: دکتر مهرداد قیومی

معماري به مثابه چيستي يا هستي؟

معماري به مثابه چيستي يا هستي؟
نویسنده: 
سارا کریمی
منابع پژوهش: 

 

گفتار٤-٣-شاخصه هاي معماري پايدار،آب

گفتار٤-٣-شاخصه هاي معماري پايدار،آب
نویسنده: 
آزیتا رضوان
منابع پژوهش: 

" محمود اباد نمونه "درغرب قزوين

" محمود اباد نمونه "درغرب قزوين
منابع پژوهش: 
نویسنده: 
محمد سالاری ـ کامران فیض بخشیان

شهر محمودآبادنمونه بازمانده‌ی مجموعه‌ای از روستاهای بازسازی شده در ابتدای دهه‌ی 50 در سطح کشور است. در سال‌های ابتدای دهه 50 شمسی در چارچوب برنامه‌های حکومت وقت، برای تعدادی از روستاهای کشور  برنامه  نوسازی مطرح می‌شود. نوسازی در محمودآبادنمونه با جابه‌جایی روستا به مکان فعلی در جوار جاده قزوین ـ رشت ( 1.4 کیلومتری مکان قبلی آن) توأم می‌گردد.

 

گزارشی درباره محمودآباد نمونه در استان قزوین1

تاريخچه و مشخصات کنونی محمودآباد
شهر محمودآبادنمونه بازمانده‌ی مجموعه‌ای از روستاهای بازسازی شده در ابتدای دهه‌ی 50 در سطح کشور است. در سال‌های ابتدای دهه 50 شمسی در چارچوب برنامه‌های حکومت وقت، برای تعدادی از روستاهای کشور  برنامه  نوسازی مطرح می‌شود. نوسازی در محمودآبادنمونه با جابه‌جایی روستا به مکان فعلی در جوار جاده قزوین ـ رشت ( 1.4 کیلومتری مکان قبلی آن) توأم می‌گردد.

 

شهرسازي ومعماري ايران بين١٣٢٠-١٣٠٠

شهرسازي ومعماري ايران بين١٣٢٠-١٣٠٠
نویسنده: 
محمد سالاري
منابع پژوهش: 

جامعه ايران در سال‌هاي پيش از 1300، داراي ساختاري مبتني بر کشاورزي سنتي بود که ساير بخش‌هاي اقتصادي رابطه پسيني و پيشيني با آن داشتند. بر اين مبنا، ساختار اجتماعي آن زمان را با لايه‌هاي گوناگونِ خود به اين صورت مي‌توان تعريف کرد:

 

ـ لايه نخست؛ که نيمي از جمعيت 12 ميليوني کشور را تشکيل مي‌داد، توده‌اي گسترده از کشاورزاني وابسته به زمين  بودند که بسياري از آن‌ها درک محدودي از جهان تا حد روستاي خود داشتند و گاه در طول عمر خود از روستاي خود بيرون نرفته‌بودند. آن‌ها به‌طور عمده فاقد مالکيت آب و زمين بودند و نسل اندر نسل در زمين‌هاي اربابي کار مي‌کردند و بر حسب سهمي که از عوامل توليد آن زمان، شامل آب، زمين، بذر، گاوآهن و مرد داشتند از محصول نهايي بهره مي‌بردند. البته بودند لايه‌هايي از کشاورزان که در چارچوب نظام خرده مالکي از مالکيت مختصري از آب و زمين بهره مي‌بردند. اين لايه اجتماعي در خانه‌هاي بسيار فقيرانه در روستاها زندگي مي‌کردند. الگوي عمومي معمارانه آن‌ها متشکل از حجم‌هاي نامنظمي بود که از الزامات اقليم‌هاي چهارگانه، تبعيت مي‌کرد. اما در منطقه فلات مرکزي داراي الگوي درون‌گرا و محصور، کف حياط‌ها پايين‌تر از معابر پيراموني، تاق‌ها قوسي و گنبدي و ديوارهاي کُلُفت و با مصالح خشت و گل بودند و در اقليم معتدل و مرطوب شمالي، به‌صورت برون گرا با سقف شيب‌دار با مصالح چوبي و پوشال ساخته مي‌شدند.

 

جامعه ايران در سال‌هاي پيش از 1300، داراي ساختاري مبتني بر کشاورزي سنتي بود که ساير بخش‌هاي اقتصادي رابطه پسيني و پيشيني با آن داشتند. بر اين مبنا، ساختار اجتماعي آن زمان را با لايه‌هاي گوناگونِ خود به اين صورت مي‌توان تعريف کرد:

 

منابع: 

منابع مطالعاتی:
ـ آبراهامیان ـ یرواند، تاریخ مدرن ایران، ترجمه فتاحی، محمد ابراهیم ،  نشر نی 1389.
ـ سمیعی ـ سیروس، مدرسه البرز و سبک ایرانی اسلامی کارکوف، شماره 10، پاییز 1379.
ـ سلطان زاده ـ حسین، یادداشت سردبیر، مجله معماری و فرهنگ، سال پنجم، شماره 15 و 16، پاییز وو زمستان 1382.
ـ کیانی ـ مصطفی، معماری معاصر و مکتب مدرن، مجله معماری و فرهنگ، سال پنجم، شماره 15 و 16، پاییز وو زمستان 1382.
ـ ویلبر ـ دی.ان، معماری دوره پهلوی پیش از جنگ دوم، ترجمه اکرمی ـ خاطره، مجله معماری و فرهنگ، سال پنجم، شماره 15 و 16، پاییز وو زمستان 1382.
ـ صارمی ـ علی اکبر، نکاتی چند پیرامونمعماری و معماران در دهه‌های نخست قرن معاصر، مجله معماری و فرهنگ، سال پنجم، شماره 15 و 16، پاییز وو زمستان 1382.
ـ رئیس دانا ـ فریبرز، بررسی عوامل اجتماعی و اقتصادی مؤثر در معماری معاصر، مجله معماری و فرهنگ، سال پنجم، شماره 15 و 16، پاییز وو زمستان 1382.
ـ قهاری ـ سید علی‌رضا، تأملی در مناسبات فرهنگی سال‌های 1320-1300، مجله معماری و فرهنگ، سال پنجم، شماره 15 و 16، پاییز وو زمستان 1382.
ـ هاشمی ـ سید رضا، جبران خسارت، مجله معمار، شماره 10، پاییز 1379.
ـ حبیبی ـ سید محسن، شرح جریان‌های فکری معماری و شهرسازی در ایران معاصر، دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1385.
ـ رهنمایی ـ محمد تقی، شاه‌حسینی ـ پروانه، فرآیند برنامه‌ریزی شهری ایران، انتشارات سمت، 1385.
ـ طباطبایی ـ سیدجواد، دیباچه‌ای بر نظریه انحطاط در ایران، تهران، انتشارات نگاه معاصر، ۱۳۸۰.
ـ طباطبایی ـ سیدجواد، ایران امروز، سنت، مدرنیته یا پست مدرن، مجله کیان، سال ۳، شماره ۱۵، مهرآبان، ۱۳۸۰.
ـ طباطبایی ـ سیدجواد، توسعه، فرایند تجدد، محله فرهنگ توسعه، سال اول، شماره ۳، ۱۳۸۰.